willa
Home - Budowle wspólczesne Willi Lentza

Budowle współczesne Willi Lentza w Szczecinie

Lata 80.XIX w. to w Szczecinie okres bardzo intensywnych prac planistycznych, związanych z zabudowa terenów pofortecznych. W tym dziesięcioleciu nadano ostateczny urbanistycznych kształt znacznej części dzisiejszego Śródmieścia, wytyczono ulice i place, określono typ ich zabudowy.

Druga połowa lat osiemdziesiątych to z kolei czas wznoszenia licznych budowli, zarówno kamienic, jak gmachów użyteczności publicznej. Niemal w tych samych latach, co willa A. Lentza powstały w Śródmieściu dwa budynki szkół ? Królewskiego Gimnazjum Klasycznego (dziś Rektorat Uniwersytetu szczecińskiego przy al. Papieża Jana Pawła II) i szkoły im. księcia Barnima (dziś fragment Zespołu Szkół Budowlanych w narożniku ul. Niedziałkowskiego i Unisławy). Oba, choć projektowane przez różnych architektów, reprezentują ten sam styl ? neorenesans, pierwszy w wersji francuskiej, drugi w charakterze architektury włoskiej.  Neorenesans nawiązujący do monumentalnego renesansu rzymskiego prezentował też ukończony nieco wcześniej, w 1884 r. i nadzwyczaj w mieści podziwiany Dom Koncertowy (dziś nie istnieje), według projektu berlińskiego architekta Franza Schwechtena,

Dokładnie w tym samym czasie, w którym zbudowano willę Lentza na Westendzie wzniesiono też jedyny wówczas w Śródmieściu kościół, będący jednocześnie jedyną świątynią katolicka w mieście, dziś  kościół św. Jana Chrzciciela przy ul. Bogurodzicy. Berliński architekt Seibert nadał budowli formy neogotyckie, które uważano wówczas w Niemczech za najodpowiedniejsze dla budowli kościelnych. Dwa dalsze neogotyckie kościoły wybudowano w latach 1888?1890 w dzielnicach podmiejskich, na Niemierzynie (dzisiejszy kościół św. Kazimierza na ul. Broniewskiego) i na  Grabowie (dziś kościół św. Stanisława Kostki przy pl. Popiela).

Neobarok był więc rzadkim  stylem w zabudowie Szczecina, w  którym  dominowały dwa inne nurty architektury historycznej ? neorenesans i neogotyk. W latach 80. i 90. XIX w. wzniesiono jednak w Szczecinie dwie znaczące budowle neobarokowe willę Lentza i Bank Towarzystwa Ziemskiego, autorstwa szczecińskiego projektanta Emila Drewsa, z lat 1893-1894 (dziś siedziba banku PKO przy al. Niepodległości). Budynki te reprezentują dwie wersje neobaroku: willa Lentza ? pompatyczną wersję francuską, a gmach banku wersję niemiecką, bardziej powściągliwą, wywodząca się z tzw. ?zimnego?, klasycyzującego baroku północnego.

Także wznoszone w latach bliskich budowie willi Lentza siedziby na Westendzie mają różny od niej charakter stylowy. Wcześniejsze są neogotyckie, neorenesansowe i neoklasyczne, późniejsze ? eklektyczne  lub secesyjne. Tak wiec architektura willi Lentza była wyjątkowa i niepowtarzalna w swoim czasie i miejscu nie tylko na tle najbliższego architektonicznego otoczenia, ale także wśród budowli Szczecina pochodzących z tego samego czasu, a nawet wśród wzniesionych w tym samym stylu.

Willa Lentza