Słownik

akant, akantu liść

dekoracyjny krzew lub bylina o dużych głęboko wyciętych liściach na giętkich łodygach, występująca w strefie śródziemnomorskiej, uprawiana od starożytności; stylizowane liście, kwiaty i wić (łodyga) akantu są od czasów antycznych bardzo popularnymi motywami zdobniczymi.
akroterion

rodzaj dekoracji architektonicznej w kształcie palmety lub liścia akantu (także popiersia, obelisku), umieszczonej na szczycie budowli lub jej elementu; pierwotnie dekoracja trójkątnego frontonu antycznej świątyni greckiej.
altana

niewielka budowla ogrodowa o lekkiej ażurowej konstrukcji, najczęściej drewniana, obsadzona roślinami pnącymi, dająca ochronę przed słońcem, deszczem i wiatrem, służąca jako miejsce odpoczynku lub posiłków.
amfiteatralna widownia

widownia (teatru, kina, stadionu), której kolejne rzędy siedzisk usytuowane są na coraz wyższych stopniach podłogi, tak, aby widzowie siedzący bliżej nie zasłaniali widoku siedzącym dalej; wywodząca się z półkolistej schodkowej widowni antycznych teatrów greckich, budowanych pod gołym niebem.
arkada

element architektoniczny złożony z dwu podpór (kolumn, filarów, pilastrów) spiętych łukiem dowolnego kształtu (półkolistym, spłaszczonym, ostrym itp); najczęściej występujący w rzędzie, jako składowa, krużganków, loggi czy dziedzińców; od czasów rzymskich jeden z częstszych elementów konstrukcyjnych bądź zdobniczych stosowanych w architekturze i rzemiośle artystycznym; ślepą arkadą nazywamy arkadę...
ażur/ażurowa dekoracja

ozdobny układ otworów w architekturze (maswerk, balustrada) lub rzemiośle artystycznym (kraty); oprócz funkcji dekoracyjnej pełni też najczęściej funkcję użytkową (przepuszczania światła, powietrza); szczególnie popularny w sztuce islamskiej i gotyckiej.
baldachim

dekoracyjna osłona (daszek) nad jakimś miejscem (np. tronem władcy), rzeźbą (posągiem, nagrobkiem) lub przedmiotem kultu (np. monstrancją w czasie procesji), akcentująca jago ważność; pierwotnie osłona z tkaniny rozpiętej na drążkach noszona nad władcami; także górna część łóżka wykonana z drewna lub tkaniny.
balustrada

ażurowa lub pełna ścianka ogradzająca schody, tarasy, balkony i płaskie dachy lub oddzielająca partie wnętrza, składa się z cokołu, tralek (płyt, prętów) i poręczy; najczęściej drewniana, kamienna, z kutego żelaza lub żeliwna; znana od starożytności.
boazeria

drewniana zdobiona okładzina części lub całości ścian pomieszczenia (rozczłonkowana architektonicznie, rzeźbiona, intarsjowana, złocona, malowana, lakierowana), będąca jednocześnie izolacją i dekoracją; najczęściej umieszczana w dolnej partii ścian; znana od starożytności.
boniowanie

dekoracyjne opracowanie powierzchni muru przez ścięcie lub sprofilowanie poszczególnych ciosów, tafli okładziny lub naśladowanie tego w tynku; stosowane na całej powierzchni elewacji bądź jej fragmencie (poszczególne kondygnacje, cokoły, narożniki, obramienia otworów, pilastry); system dekoracji ukształtowany w architekturze rzymskiej, popularny od renesansu po wiek XX.
buduar

niewielki pokój kobiecy służący do wypoczynku, wytwornie wyposażony i umeblowany; charakterystyczny dla kultury rokoka.
cekinowy ornament

motyw dekoracyjny w postaci płaskich, zachodzących na siebie krążków, jakby nanizanych na sznur; stosowany najczęściej jako wypełnienie płycin w architekturze i rzemiośle artystycznym; szczególnie popularny w renesansie, zwłaszcza na północy Europy.
drzwi płycinowe
elewacja

zewnętrzna ściana budynku.
fasada

główna elewacja budynku, zazwyczaj specjalnie wyróżniona bogatą dekoracją; często (choć nie zawsze) mieszcząca główne wejście.
faseta

w budownictwie zaokrąglony narożnik pomiędzy ściana sufitem, w XVIII i XIX wieku bogato zdobiony.
filar

obok kolumny najczęstszy element dźwigający w architekturze, o przekroju czworobocznym lub ośmiobocznym (w gotyku), wolnostojący lub trwale związany ze ścianą.
garderoba

w architekturze pałacowej pomieszczenie do przechowywania ubrań, tak że ubieralnia; rozpowszechnione w całej Europie od XVI wieku.
granat/owoc granatu

owoc krzewu granatowca, rosnącego w strefie śródziemnomorskiej; wielkością i kształtem zbliżony do jabłka; powtarzalny motyw dekoracyjny w kształcie rozłupanego owocu granatu ukazanego na tle zamkniętym w ostrołuku, palmecie lub rombie, charakterystyczny dla tkanin, zwłaszcza w kulturze muzułmańskiego Wschodu; występuje także w innych gałęziach sztuki.
gurt

konstrukcyjny łuk wsparty na dwóch podporach, wzmacniający sklepienie i dzielący je na mniejsze partie, zwane przęsłami; od czasów nowożytnych także często dekoracyjny, wyrobiony w tynku.